
گیاه شنبلیله
شنبلیله (Fenugreek)
گیاه شنبلیله با نام علمی Trigonella foenum- graceum L. به خانواده نخود (Leguminosea) تعلق دارد. شنبلیله گیاهی علفی، یک ساله، ایستاده، تقریبا بدون کرک و به
ارتفاع 50 تا 150 سانتی متر می باشد. ساقه ی گیاه، راست، تو خالی و برگدار است. برگ های گیاه بیضی شکل، سه برگچه ای، متناوب و دمبرگدار هستند. گلبرگ ها منفرد،
نسبتا بزرگ، به رنگ سفید و گاهی در قاعده دارای لکه های بنفش می باشند. میوه ی شنبلیله به صورت نیام خمیده و محتوی دانه های زاویه دار است.رنگ دانه ها از زرد حنایی
تا قهوه ای تغییر می کند. بوی دانه های گیاه قوی و طعم آن تلخ و معطر می باشد. نام این گیاه از کلمه یونانی Trigonou به معنای مثلث، که به مثلثـی بـودن شـکل برگچـه ها
اشاره دارد و foenum-graecum بـه معنـای hay Greek یـا علف یونانی به دلیل کاربردهای فراوان آن در یونان باستان، برگرفته شده است.
شنبلیله بومی نواحی آسیای غربی و اروپای جنوب شرقی است و امروزه در بسیاری از نقاط جهان پرورش می یابد. بیشترین صادرات این گیاه از طریق کشت در کشورهای هند،
مراکش، چین و ترکیه صورت می گیرد. این گیاه در ایران کمتر به حالت وحشی می روید و به حالت خودرو در آذربایجان، اصفهان، فارس، خراسان و سمنان دیده شده است.
دانه های رسیده و خشک شده، اندام دارویی شنبلیله را تشکیل می دهند.
ترکیبات شیمیایی:
- ساپونین های استروئیدی (دیوســژنین Diosgenin و یاموژنین Yamogenin)
- ساپونین استر- پپتیدی (فنوگریکین Fenugreekine)
- موسیلاژ (مانوگالاکتان ها Mannogalactans)
- آلکالوییدها (تریگونلین Trigonelline، جنتیانین Gentianine)
- استرول ها (بتا سیتوسترول beta-sitosterol)
- فلاونوییدها (اورینتین Orientin، ایزوویتکسین Isovitexin، ویتکسین Vitexin)
- کومارین (اسکوپولتین Scopoletin)
- ترکیبات پروتئینی (لیزین، آرژنین، تریپتوفان)
- اسیدهای چرب غیراشـباع
اثرات:
- پایین آورنده ی قند خون
- کاهش دهنده چربی خون
- شیر افزا
- صفرا آور
- خلط آور
- مسهل و ملین
- ضد التهاب
- ضد سرطان
- افزایش دهنده ی میل جنسی
- ضد باروری