
بلوط
بلوط
بلوط (Oak) میوه ی درختی از خانواده ی Fagaceae است که بیشتر در جنگل های معتدل رشد می کند. بلوط به شکل میوهای سخت با پوسته قهوه ای و درون خوراکی
شناخته میشود. در طب سنتی، از میوه، پوست درخت، و حتی برگ های آن برای درمان بیماری ها استفاده میشود.
بلوط گیاهی است درختی و خود رو، از تیره راش و در ایران در نواحی کردستان، لرستان، ایلام به صورت جنگل مشاهده می شود. قسمت داروئی این گیاه پوست و تنه درخت و
میوه آن است و مازوئی که از آن گرفته می شود. بلوط را همچون فندق از پوست سبزرنگ جدا و پوسته قهوهای مایل به قرمز آن را شکسته و به صورت خام، تفت داده شده و
حتی آبپز میل میکنند. مزه آن مانند فندق خوشایند و دلچسب نیست، اما به دلیل غنیبودن از املاح و ویتامینها غذاییت بالایی داشته و مانند اجزای آجیل مغذی است.
مزاج این گیاه سرد و خشک و به علت داشتن تانن (اسید تانیک) و چند ماده داروئی دیگر داروئی است قابض.
فوائد و موارد مصرف بلوط :
میوه آن خوراکی است اما بسیار دیر هضم است افرادی که مبتلا به اسهال شدید هستند چنانچه روزی دو سه بار و هر بار یک مثقال از پودر دانه آن را میل نمایند باعث درمان
اسهال آنان خواهد شد. به همین طریق خونریزی های داخل دستگاه گوارش را بند آورده و زخم امعا را مداوا می کند.
اگر میوه آن را کباب کرده و بخورند ادرار را زیاد می کند. افرادی که به ورم حالب مبتلا هستند اگر پودر میوه آن را با پیه خوک و نمک مخلوط کرده و در امتداد حالب و در کنج
ران بمالند ورم حالب را مرتفع می کند. بعضی از زخم های روی پوست بدن که مرتب آب می دهند و زیاد می شوند باید میوه بلوط را بسوزانند و به صورت زغال در آورده
و پودر کرده و بر روی اینگونه زخم ها بپاشند زخم را خشک نموده و بهبودی آن را تسریع می کند.
رفع عفونت های قارچی زنانه با بلوط :
زنانی که ترشحات رحمی آنان بیش از اندازه می باشد باید پودر میوه بلوط را با سفیده تخم مرغ مخلوط کرده و بر پنبه ریخته و در قسمت جلو رحم گذارند تا رطوبات زیادی را
خشک کند (در صورتی که ترشحات متعفن باشد) علامت عفونت است و لازم است همراه این عمل از بخور و شستشو با داروهای ضدعفونی کننده و یا مصرف خوراکی این گونه
داروها غفلت نشود.
خواص مهم بلوط :
- تقویت کننده معده و دستگاه گوارش
- ضد اسهال شدید و مزمن
- قابض و ضد خونریزی
- مقوی کبد و طحال
- ضد التهاب مثانه و مجاری ادرار
- تقویت کننده عمومی بدن و کاهش ضعف بدنی
- درمان سرفه خشک، سینه درد و تحریکات گلو (در دم کرده یا جوشانده)
- کاهش التهاب پوستی و زخم ها (در استعمال موضعی از پوست بلوط
طریقه مصرف بلوط :
به چند روش قابل مصرف است:
- میوه پخته شده یا برشته شده: مانند فندق خورده میشود
- آرد بلوط: در تهیه نان، فرنی یا سوپ (قابض و مقوی معده)
- جوشانده پوست بلوط: برای درمان اسهال، درد گلو، التهاب دهان
- دم کرده بلوط خرد شده یا پودر شده: همراه با شیرین کننده طبیعی
- ضماد یا شستشو با جوشانده پوست درخت: برای زخم ها، التهاب پوست، اگزما و عرق سوز
چه افرادی بهتر است استفاده کنند و چه کسانی نه؟
مناسب برای:
- افرادی با اسهال مزمن یا کولیت
- کسانی که زخم معده یا ضعف گوارش دارند
- کودکان دچار دل پیچه یا اسهال خفیف (با مشورت)
- سالمندان با ضعف عمومی و تحلیل عضلات
منع مصرف یا احتیاط برای:
- افراد با یبوست مزمن (قابض بودن بلوط ممکن است بدتر کند)
- کسانی که مزاج خیلی سرد و خشک دارند
- زنان باردار (مصرف زیاد ممکن است باعث انقباض شود)
- افرادی با فشار خون بالا یا بیماری کلیوی مزمن (در صورت مصرف مداوم)
نکات نگهداری و افزایش ماندگاری بلوط :
- بلوط خشک را در جای خشک، خنک و دور از نور مستقیم نگهداری کنید
- بهتر است در کیسه پارچه ای یا ظرف دربسته ی شیشه ای نگهداری شود
- از رطوبت محافظت شود تا کپک نزند
- ماندگاری: بین ۶ تا ۱۲ ماه در شرایط مطلوب
پیشنهاد استفاده یا ترکیب بلوط با گیاهان دیگر :
برای اثر بیشتر یا بهبود طبع، بلوط را می توان با گیاهان زیر ترکیب کرد:
- بابونه: برای کاهش سردی و کمک به هضم بهتر
- عسل طبیعی: برای شیرین کردن جوشانده و تقویت سیستم ایمنی
- نعنا یا زیره: برای جلوگیری از نفخ هنگام مصرف بلوط یا آرد آن
- رازیانه یا زنجبیل: برای تنظیم مزاج و رفع سردی
- به دانه یا نشاسته: در ترکیب با آرد بلوط برای تهیه فرنی ضد اسهال